Ulga na innowacyjnych pracowników a 50% koszty uzyskania przychodów – naczynia połączone?
Jedną z ulg podatkowych najczęściej stosowanych przez podatników prowadzących działalność badawczo – rozwojową (B+R) jest tzw. ulga na innowacyjnych pracowników. Jej konstrukcja oraz zakres są ściśle powiązane zarówno z ulgą B+R, jak i z instytucją podwyższonych, 50% kosztów uzyskania przychodów, które płatnik podatku dochodowego może zastosować w miejsce standardowych, bardzo niskich, kosztów dla stosunku pracy lub umowy cywilnoprawnej – pod warunkiem że efekty pracy personelu mają charakter twórczy.
Ulga na innowacyjnych pracowników – czym jest i jaką daje korzyść
Uregulowana przepisami art. 18db ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (CIT) oraz art. 26eb ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT), ulga na innowacyjnych pracowników pozwala pomniejszyć kwotę zaliczek na podatek dochodowy zryczałtowanego podatku, które pracodawca powinien przekazać do urzędu skarbowego, dzięki czemu nie musi ich fizycznie wpłacać. Ich wartość jest kompensowana przez nierozliczoną część ulgi B+R.
Warunki zastosowania ulgi na innowacyjnych pracowników
Zastosowanie ulgi na innowacyjnych pracowników obwarowane jest spełnieniem określonych warunków – z których najważniejsze to:
1. Prowadzenie działalności badawczo – rozwojowej i zastosowanie ulgi na działalność badawczo – rozwojową
Podstawowym warunkiem zastosowania ulgi jest prowadzenie przez podatnika działalności B+R i skorzystanie z ulgi B+R poprzez rozliczenie tzw. kosztów kwalifikowanych. Ulga na innowacyjnych pracowników stanowi swoistą kontynuację ulgi B+R – w przypadku, o którym mowa w punkcie 2.
2. Wykazanie straty podatkowej lub niskiego dochodu – uniemożliwiających pełne skorzystanie z ulgi B+R
Ulga na innowacyjnych pracowników stanowi uzupełnienie i kontynuację ulgi B+R – jest stosowana tylko w przypadku, w którym podatnik ponosi stratę podatkową lub uzyskuje na tyle niski dochód podatkowy, że kwota kwalifikowanych kosztów podatkowych związanych z ulgą B+R pozostaje niewykorzystana. Aby kwota ta nie przepadła podatnikowi – może on skorzystać z ulgi na innowacyjnych pracowników i zwolnić się z obowiązku zapłaty zaliczek na podatek dochodowy pracowników (kompensując je właśnie z kwoty ulgi).
3. Zatrudnianie pracowników zaangażowanych w działalność B+R
Ulga na innowacyjnych pracowników dotyczy zaliczek na podatek związany z zaangażowaniem personelu w ramach:
- stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej, spółdzielczego stosunku pracy oraz wypłacanego przez podatnika zasiłku pieniężnego z ubezpieczenia społecznego;
- wykonywania usług na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło;
- wykonywania umowy dot. praw autorskich.
Niemniej jednak nie każdego rodzaju zaliczki na podatek mogą być objęte ulgą – dotyczy ona tylko zaliczek na podatek członków personelu bezpośrednio zaangażowanych w działalność badawczo-rozwojową, których czas:
- pracy przeznaczony na realizację działalności badawczo-rozwojowej pozostający w ogólnym czasie pracy w danym miesiącu wynosi co najmniej 50% lub
- przeznaczony na wykonanie usługi w zakresie działalności badawczo-rozwojowej na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło w danym miesiącu, pozostający w całości czasu przeznaczonego na wykonanie usługi wynosi co najmniej 50%.
Ulga na innowacyjnych pracowników a 50% KUP – wzajemne powiązania
Ulga na innowacyjnych pracowników oraz stosowanie 50% KUP okazują się rozwiązaniami ściśle powiązanymi – a stosowanie 50% KUP do wynagrodzeń członków personelu znacząco ułatwia zastosowanie ulgi B+R, a co za tym idzie, ulgi na innowacyjnych pracowników.
System podwyższonych kosztów uzyskania przychodów w wysokości 50% (50% KUP), dotyczących honorariów prawnoautorskich, to rozwiązanie pozwalające uatrakcyjnić strukturę wynagrodzeń w firmie. 50% KUP mają zastosowanie do przychodów uzyskiwanych przez twórców z tytułu korzystania przez nich z praw autorskich lub rozporządzania przez nich tymi prawami, czyli do tzw. honorarium autorskiego. 50% koszty uzyskania przychodów dotyczą wyłącznie przychodów z tytułu m.in.
- działalności twórczej w zakresie architektury, muzyki, fotografiki, twórczości audialnej i audiowizualnej, programów komputerowych, gier komputerowych;
- działalności badawczo-rozwojowej, naukowej, naukowo-dydaktycznej, badawczej, badawczo-dydaktycznej oraz prowadzonej w uczelni działalności dydaktycznej.
Pracownicy objęci systemem 50% KUP będą więc w większości przypadków – jako osoby zaangażowane w działalność B+R – kwalifikowani do rozliczenia w ramach ulgi B+R (ich wynagrodzenia stanowić będą koszt kwalifikowany) oraz ulgi na innowacyjnych pracowników (pod dodatkowym warunkiem zaangażowania w czynności twórcze w zakresie nie mniejszym niż 50% czasu pracy).
Podsumowanie
Kwoty wynagrodzenia członów personelu objętych 50% KUP w większości przypadków mogą stanowić wydatki kwalifikowane, rozliczane w ramach ulgi B+R oraz ulgi na innowacyjnych pracowników. Prowadzona na potrzeby 50% KUP dokumentacja znacząco ułatwia późniejsze zastosowanie ulgi B+R oraz ulgi na innowacyjnych pracowników – wszystkie powyższe ulgi podatkowe są więc ze sobą ściśle powiązane, wpływając na siebie przy obliczeniu rozmiaru ciężaru podatkowego.
Mateusz Kozieł, radca prawny, partner w kancelarii Barta & Partners.