Polski Akt o Dostępności – nowe obowiązki również dla e-commerce

Jaki jest cel regulacji?

Podstawowym celem ustawy jest zapobieganie wykluczeniu społecznemu i wsparcie osób z niepełnosprawnościami, a także tych, które czasowo doświadczają ograniczeń funkcjonalnych – na przykład osób starszych czy kobiet w ciąży. Cel ten ma być osiągany poprzez zapewnianie dostępności – czyli takiej cechy produktu lub usługi, która umożliwia korzystanie z nich zgodnie z przeznaczeniem przez osoby ze szczególnymi potrzebami na równych zasadach z innymi. Szczegółowe wymagania, jakie muszą spełnić przedsiębiorcy chcący zadbać o zapewnienie tej dostępności, określa sama ustawa.

Jakich produktów i usług dotyczy ustawa?

Ustawa – w ślad za dyrektywą EAA – ogranicza obowiązek zapewnienia dostępności do określonej grupy produktów i usług o podstawowym znaczeniu. Wśród nich znajdują się między innymi:

• konsumenckie systemy sprzętu komputerowego ogólnego przeznaczenia
• terminale płatnicze i terminale samoobsługowe przeznaczone do oferowania lub świadczenia usług objętych ustawą
• czytniki książek elektronicznych
• usługi umożliwiające dostęp do audiowizualnych usług medialnych 
• usługi bankowości detalicznej
• usługi rozpowszechniania książek elektronicznych
• usługi handlu elektronicznego

Na szczególną uwagę zasługuje ostatnia z kategorii – usługi handlu elektronicznego. Ustawa definiuje ją jako „usługi oferowane lub świadczone na odległość przez strony internetowe i urządzenia mobilne, drogą elektroniczną i na indywidualne żądanie konsumenta w celu zawarcia umowy”. W tym kontekście pojawia się pytanie, jakie czynności można zaliczyć jako zmierzające do zawarcia umowy, a w konsekwencji, jak należy rozumieć usługę handlu elektronicznego. Czy będzie nią wyłącznie usługa umożliwiająca zawarcie umowy, czy – idąc szerzej – również działanie przygotowawcze umożliwiające zawarcie tej umowy w przyszłości (takie jak pozostawienie danych kontaktowych)? Przyjęcie tej drugiej interpretacji – której nie można wykluczyć – może skutkować objęciem ustawą szerszego grona przedsiębiorców działających w Internecie. 

Kogo obejmie Polski Akt o Dostępności?

Akt o Dostępności kierowany jest zasadniczo do wszystkich podmiotów uczestniczących w łańcuchu dostaw produktu. Odpowiedzialność za spełnienie wymogów nie spoczywa zatem wyłącznie na producencie, ale również na jego upoważnionym przedstawicielu, importerze i dystrybutorze. W przypadku usług obowiązki te obciążają usługodawcę, czyli podmiot świadczący usługę lub oferujący jej realizację konsumentowi na terytorium UE.

Co istotne, Polski Akt o Dostępności wyłącza spod obowiązywania ustawy mikroprzedsiębiorców – ale jedynie w zakresie świadczonych lub oferowanych usług. Za spełnienie wymagań dotyczących dostępności produktów mikroprzedsiębiorcy będą odpowiadać na zasadach zbliżonych do tych, które obowiązują większe podmioty.

Skarga i kara – czyli co, jeżeli dostępność nie została zapewniona?

Aby wymagania dotyczące dostępności nie pozostały jedynie postulatem, ustawa przewiduje mechanizmy ich egzekwowania. I tak, konsumentowi będzie przysługiwało prawo do złożenia skargi bezpośrednio do podmiotu gospodarczego. Skarga, która będzie musiała spełnić określone wymagania co do treści, będzie rozpatrywana przez importera, producenta, upoważnionego przedstawiciela albo usługodawcę. Bieżącą weryfikację spełniania wymagań dostępności będą prowadziły także podmioty składające się na system nadzoru rynku, w tym prezes zarządu PFRON, które – w razie stwierdzenia naruszeń – będą mogły nałożyć na podmiot kary pieniężne.

Jak możemy pomóc?

Jeżeli nie wiesz, czy Twój produkt lub usługa muszą spełniać wymagania Aktu o Dostępności, chętnie pomożemy Ci to ustalić – zapraszamy do kontaktu.

Hanna Groborz, radca prawny w kancelarii Barta & Partners.